Wie ballastzakken vergelijkt, ziet de woorden PVC en vinyl door elkaar staan. De ene verkoper spreekt van een vinyl ballastzak, de andere van PVC, en soms staan beide termen in dezelfde productbeschrijving. Verwarrend, want het klinkt alsof je kiest tussen twee materialen. Dat doe je niet.
Vinyl is PVC
Vinyl is de spreektaal voor polyvinylchloride, afgekort PVC. Het is hetzelfde materiaal. In de textielwereld gebruikt men vinyl vaker voor de zachte, soepele uitvoering en PVC voor de stevige, technische versie, maar chemisch is er geen onderscheid. Ziet u dus een ballastzak van vinyl naast een ballastzak van PVC, dan zegt die woordkeuze op zich niets over de kwaliteit.
Waar het verschil wel in zit
Wat een ballastzak goed of slecht maakt, zit in drie andere dingen.
Het gewicht van het doek. PVC-doek wordt uitgedrukt in gram per vierkante meter. Lichte kwaliteiten rond 400 g/m² voelen soepel aan en vouwen makkelijk op, maar zijn gevoeliger voor scheuren aan een scherpe tentpoot of een ruwe ondergrond. Zwaardere kwaliteiten van 600 g/m² en hoger houden veel langer stand op steen en beton.
De naden. Dit is het punt waar goedkope zakken het eerst begeven. Genaaide naden hebben gaatjes, en elk gaatje is een plek waar zand doorheen kruipt en water binnenkomt. Hoogfrequent gelaste naden hebben dat niet: het doek wordt aan elkaar gesmolten tot één geheel. Voel bij twijfel aan de naad: een gelaste naad is glad en stijf, terwijl u een genaaide naad voelt als een richel met stiksel.
De uv-behandeling. Onbehandeld PVC verkleurt en verhardt in de zon, waarna het bij de vouwen begint te barsten. Een uv-gestabiliseerde uitvoering houdt jaren stand in de buitenlucht. Voor een zak die een heel seizoen bij een tent of terrasoverkapping blijft liggen, is dit het belangrijkste kenmerk van allemaal.
Wanneer kiest u iets anders?
PVC is niet altijd de beste keuze. Voor ballastzakken die vooral binnen of onder een luifel liggen, is Oxford-doek met een PU-coating lichter en goedkoper. Gaat het om waterbescherming in plaats van verzwaring, dan komen zandzakken of watergeactiveerde zakken in beeld. PVC komt tot zijn recht waar de zak nat, vuil en zwaar belast wordt en toch jaren mee moet.
Onderhoud
PVC vraagt weinig. Spoel zand en modder eraf met de tuinslang, laat de zak volledig drogen voor u hem opbergt, en vouw hem losjes op in plaats van strak, want steeds op dezelfde vouw drukken is wat het doek op termijn breekt. Bewaar hem donker en vorstvrij. Een scheurtje kunt u met een PVC-reparatieset of een gelast lapje herstellen; dat is bij dit materiaal een reële reparatie en geen noodoplossing.
Veelgestelde vragen
Is vinyl zwakker dan PVC?
Nee, het is hetzelfde materiaal. Kijk naar het doekgewicht, de naden en de uv-behandeling in plaats van naar de naam.
Hoe lang gaat een PVC ballastzak mee?
Bij uv-gestabiliseerd doek en gelaste naden praat u over meerdere seizoenen buiten. Zonder uv-behandeling kan het doek al na één zomer verharden.
Kan ik een gescheurde PVC-zak repareren?
Ja. Met een PVC-lijmset of een opgelast lapje wordt de zak weer waterdicht. Herstel de scheur snel, want een scheur in doek loopt onder spanning verder.
Mag een PVC ballastzak in de vrieskou blijven liggen?
Liever niet. PVC wordt bij vrieskou stugger en breekt dan makkelijker bij de vouwen. Berg de zakken buiten het seizoen droog en vorstvrij op.
